Euro – wspólna waluta i jej historia

0

Euro (EUR, ) to europejska waluta wprowadzona w miejsce walut krajowych. W formie gotówkowej występuje od 1 stycznia 2002 roku. Jest to prawny środek płatniczy w 19 państwach tworzących strefę euro: Austrii, Belgii, Finlandii, Francji, Grecji, Hiszpanii, Holandii, Irlandii, Luksemburgu, Niemczech, Portugalii, Włoszech, Słowenii, Cyprze, Malcie, Słowacji, Estonii, Łotwie i Litwie, we francuskich terytoriach zależnych: Gujanie Francuskiej, Gwadelupie, Martynice, a także wyspach Majotta i Reunion oraz w Saint-Barthélemy, Saint-Martin i Saint-Pierre i Miquelon. Na podstawie umów z Unią Europejską Euro funkcjonuje także w Andorze, Monako, San Marino i Watykanie, a mimo braku umów z UE także w Czarnogórze i Kosowie.

Euro jest drugą najważniejszą walutą świata (po dolarze amerykańskim). Za jej stabilność odpowiada Europejski Bank Centralny (European Central Bank, ECB), który przejął większość obowiązków od banków centralnych krajów, które wymieniły swoje waluty na euro. Więcej odnośnie EBC przeczytasz w tym artykule.

Historia wspólnej waluty Euro

Choć euro w powszechnym obiegu pojawiło się dopiero w 2002 roku to jego historia jest zdecydowanie dłuższa i leży u podstaw budowy Unii Europejskiej. Pierwsze pomysły na utworzenie Unii Walutowej usłyszeć można było już w latach 60. ubiegłego stuleci. Plan wprowadzenia wspólnej waluty utworzono jednak dopiero w kolejnej dekadzie, a pod jej koniec, 1979 roku powstał Europejski System Walutowy. Na jego bazie utworzona została ECU (European Currency Unit), czyli jednostka rozliczeniowa ESW, która używana była w latach 1979 – 1998. Pojawienie się euro było możliwe dzięki zawiązaniu unii celnej, co pozwoliło na integrację gospodarczą krajów Europy Zachodniej, a także dzięki upadkowi systemu kursu walutowego, co doprowadziło do zbyt dużych wahań na rynku walutowym. Nazwa euro pojawiła się w 1995 roku w Madrycie. W tym samym czasie utworzono także system TARGET, który dokonuje automatycznych przeliczeń walut narodowych na EUR.

Od 1 stycznia 1999 roku euro pojawiło się w transakcjach bezgotówkowych w 11 krajach – Austrii, Belgii, Finlandii, Francji, Hiszpanii, Holandii, Irlandii, Luksemburgu, Niemczech, Portugalii i Włoszech, a trzy lata później wprowadzono euro w formie gotówkowej w wyżej wymienionych państwach oraz w Grecji. 3 kraje, które nie przystąpiły do strefy euro, mimo że były członkami Unii Europejskiej to Wielka Brytania, Szwecja oraz Dania. Warto zauważyć, że kraje te nie należą do strefy euro do dziś – Brytyjczycy rozliczają się w funcie szterlingu, a Szwedzi i Duńczycy w koronach – odpowiednio szwedzkiej i duńskiej.

Władze monetarne w strefie euro

Za wspólną europejską walutę odpowiada Europejski Bank Centralny, który powstał 1 czerwca 1998 roku, w momencie wejścia w życie nominacji na członków Zarządu EBC. Europejski Bank Centralny jako bank centralny całej strefy euro odpowiada w strefie euro praktycznie za to, za co Narodowy Bank Polski odpowiada na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Najważniejsze zadania EBC to nadzorowanie systemów bankowych w krajach strefy euro, emisja euro i utrzymanie stabilności cen w strefie euro, zbieranie danych statystycznych i prowadzenie na ich podstawie polityki pieniężnej oraz organizacja systemów płatniczych – przede wszystkim systemu TARGET. Prekursorem Europejskiego Banku Centralnego był Europejski Instytut Walutowy (European Monetary Institute, czyli EMI) – instytucja funkcjonująca od 1 stycznia 1994 roku (została powołana w wyniku podpisania traktatu o Unii Europejskiej w Maastricht) do 1 stycznia 1999 roku, kiedy działalność rozpoczął Eurosystem, czyli EBC wraz z bankami centralnymi krajów członkowskich.


EkonomistaEkonomista radzi:

Czy wiesz, że na zmianach kursu euro możesz zarobić, zarówno kiedy kurs euro spada, jak i rośnie? Sprawdź, jak to działa na rachunku demo – na wirtualnych środkach. Zarejestruj się i pamiętaj – praktyka czyni mistrza.


Banknoty i monety Euro

Monety Euro

Wszystkie monety euro posiadają identyczne rewersy, na których widnieje mapa Europy i nominał. Awersy monet zawierają różne symbole narodowe poszczególnych krajów strefy euro – są to monety 1, 2, 5, 10, 20 i 50 centów oraz 1 i 2 euro.

Banknoty europejskie mają dwa rodzaje nadruków – serie 2001 i 2002 nieco różnią się od nowszej serii 2013, nazywanej serią Europa. Banknoty mają nominały 5, 10, 20, 50, 100, 200 oraz 500 euro.

Banknoty Euro

Zacznijmy od awersów banknotów ze starszych serii. Na awersie 5 euro znajduje się brama z okresu klasycznego, na 10 euro brama w stylu romańskim, na 20 euro gotyckie okna, na 50 euro okna renesansowe, na 100 euro barokowa brama, na 200 euro okna secesyjne, a na 500 euro okna XX – wiecznego biurowca.

Na rewersach znajdują się mosty odpowiadające epokom z awersu. Jeśli chodzi o kolory, to 5 euro jest szare, 10 euro czerwone, 20 euro niebieskie, 50 euro pomarańczowe, 100 euro zielone, 200 euro żółte, a 500 euro fioletowe. Na stan maj 2016 na rynku pojawiły się trzy banknoty z nowej serii Europa – 5, 10 oraz 20 euro. Różnią się one nieco odświeżoną szatą graficzną, aby umożliwić dodanie nowych zabezpieczeń, jednak ich motyw i kolor został praktycznie niezmieniony. Dwa z nowych zabezpieczeń przedstawiają portret mitologicznej postaci Europy, od której pochodzi nazwa kontynentu i nazwa serii nowych banknotów .

EUR – ciekawostki związane z euro

Najważniejszą ciekawostką związaną ze wspólną europejską walutą są kursy wymiany walut narodowych za jedno euro w momencie wejścia poszczególnych krajów do strefy euro.

  • 0,787564 funta irlandzkiego (IEP, 1 stycznia 2002 roku),
  • 1,95583 marki niemieckiej (DEM, 1 stycznia 2002 roku),
  • 2,20371 guldena holenderskiego (NLG, 1 stycznia 2002 roku),
  • 5,94573 marki fińskiej (FIM, 1 stycznia 2002 roku),
  • 6,55957 franków francuskich (FRF, 1 stycznia 2002 roku),
  • 6,55957 franków monakijskich (MCF, 1 stycznia 2002 roku),
  • 13,7603 szylinga austriackiego (ATS, 1 stycznia 2002 roku),
  • 40,3399 franków belgijskich (BEF, 1 stycznia 2002 roku),
  • 40,3399 franków luksemburskich (LUF, 1 stycznia 2002 roku),
  • 166,386 pesety hiszpańskiej (ESP, 1 stycznia 2002 roku),
  • 200,482 escudo portugalskiego (PTE, 1 stycznia 2002 roku),
  • 340,75 drachmy greckiej (GRD, 1 stycznia 2002 roku),
  • 1936,27 lira sanmaryńskiego (SML, 1 stycznia 2002 roku),
  • 1936,27 lira watykańskiego (VAL, 1 stycznia 2002 roku),
  • 1936,27 lira włoskiego (ITL, 1 stycznia 2002 roku),
  • 239,64 tolarów słoweńskich (SIT, 1 stycznia 2007 roku),
  • 0,4293 liry maltańskiej (MTL, 1 stycznia 2008 roku),
  • 0,585274 funta cypryjskiego (CYP, 1 stycznia 2008 roku),
  • 30,126 koron słowackich (SKK, 1 stycznia 2009 roku),
  • 15,6466 koron estońskich (EEK, 1 stycznia 2011 roku),
  • 0,702804 łata łotewskiego (LVL, 1 stycznia 2014 roku),
  • 3,45280 lita litewskiego (LTL, 1 stycznia 2015 roku).

Euro na rynku Forex

Euro to druga najpopularniejsza waluta na rynku międzybankowym, po dolarze amerykańskim. Wraz z dolarem amerykańskim tworzy najpopularniejszą parę walutową EUR/USD. Odpowiada za około 20% obrotu na rynku walutowym. EUR jest jedyną walutą, która nie stanowi w żadnej parze walutowej waluty kwotowanej – wszystkie waluty, łącznie z USD są kwotowane na rynku Forex wobec euro (EURUSD, EURNZD, EURJPY, EURGBP itd.).

Kliknij i sprawdź, jak handlować CFD na EURPLN ↓

Siła euro wynika z faktu, że reprezentuje ona interesy większej części kontynentu, a strefa euro, jako całość jest drugą (po USA) największą gospodarką świata. Warto pamiętać, że choć duża część krajów Unii Europejskiej nie należy do strefy euro to i tak większość ich handlu (prowadzonego z innymi krajami Unii) rozliczana jest w euro , co podnosi rangę waluty. Euro jest jedną z niewielu walut honorowanych praktycznie w każdym zakątku świata.

Bank Światowy

0

Bank Światowy, z angielskiego The World Bank to instytucja finansowa założona w lipcu 1944 roku, której siedziba znajduje się w stolicy Stanów Zjednoczonych, czyli w Waszyngtonie w Dystrykcie Kolumbii. Działalność Banku Światowego skupia się na udzielaniu kredytów krajom rozwijającym się, które przeznaczane są na ich rozwój gospodarczy. Motto Banku Światowego to „Working for a World Free of Poverty”, czyli „Pracować na rzecz świata wolnego od ubóstwa”. Należy jednak mieć na uwadze, że Bank Światowy nie prowadzi działalności charytatywnej, a jego walka z ubóstwem polega na wspieraniu rozwoju gospodarczego państw poprzez wspieranie inwestycji zagranicznych i handlu międzynarodowego, a także ułatwianie inwestycji kapitałowych, co pośrednio ma wydobywać z ubóstwa całe społeczeństwa krajów rozwijających się (przede wszystkim z tak zwanego trzeciego świata).

Bank Światowy składa się z dwóch instytucji Międzynarodowego Banku Odbudowy i Rozwoju (IBRD, International Bank for Reconstruction and Development) oraz Międzynarodowego Stowarzyszenia Rozwoju (IDA, Inernational Development Association). Z kolei Bank Światowy, czyli Międzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju oraz Międzynarodowe Stowarzyszenie Rozwoju, obok trzech innych agencji – Międzynarodowej Korporacji Finansowej (IFC, International Finance Corporation), Międzynarodowego Centrum Rozstrzygania Sporów Inwestycyjnych (ICSID, International Centre for Settlement of Investment Disputes) oraz Agencji Wielostronnych Gwarancji Inwestycji (MIGA, Multilateral Investment Guarantee Agency) jest częścią Grupy Banku Światowego (WBG, World Bank Group), który z kolei jest częścią Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ, UN, United Nations).

Międzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju IBRD

Międzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju to międzynarodowa instytucja finansowa, która oferuje pożyczki dla krajów rozwijających się o średnim dochodzie. Instytucja, ta będąca częścią Banku Światowego, założona została w 1944 roku w celu finansowania odbudowy Europy zniszczonej podczas drugiej wojny światowej. Kiedy już Europa została odbudowana, misja IBRD została zmieniona na wsparcie rozwoju gospodarczego świata i walkę z ubóstwem.

Międzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju finansuje na preferencyjnych warunkach projekty narodowe, mające na celu poprawę infrastruktury, transportu, edukacji, polityki wewnętrznej, świadomości ekologicznej, inwestycji energetycznych, ochrony zdrowia, dostępy do żywności i wody pitnej itp. IBRD jest własnością rządów, które są jego członkami i podlega ich zarządzaniu. Bank posiada jednak swój zarząd i pracowników, a rządu występują w nim w roli akcjonariuszy, którzy mają udział w kapitale zakładowym i prawo głosu w sprawach działalności banku. Bank oferuje wiele produktów i usług finansowych takich jak kredyty, dotacje, gwarancje ryzyka, pochodne instrumenty finansowe itp., a większość kapitału zdobywa poprzez emisję obligacji.

Międzynarodowe Stowarzyszenie Rozwoju IDA

Międzynarodowe Stowarzyszenie Rozwoju to międzynarodowa instytucja finansowa, która oferuje kredyty na preferencyjnych warunkach oraz dofinansowanie dla najbiedniejszych państw świata. Choć jest to agencja będąca częścią Banku Światowego, to powstała ona nieco później – w 1960 roku. Została utworzona, w celu zapewnienia finansowania krajom, które nie posiadają zdolności kredytowej, czyli tym, które nie mogły uzyskać finansowania z Międzynarodowego Banku Odbudowy i Rozwoju.

„Klientami” IDA są kraje, które wciąż walczą z ubóstwem w swoim narodzie i potrzebują niedrogiego finansowania inwestycji, którego nie mogłyby uzyskać na rynku lub z innych programów banku. Celem Międzynarodowego Stowarzyszenia Rozwoju jest więc pomoc w szybszym, sprawiedliwszym i bardziej zróżnicowanym wzroście gospodarczym najbiedniejszych państw świata. IDA jest największym dostawcą kapitału do najbiedniejszych regionów świata.

Grupa Banku Światowego WBG

Grupa Banku Światowego, czyli WBG, to rodzina pięciu międzynarodowych organizacji, wspomagających rozwój gospodarczy państw rozwijających się. Jest to największy bank rozwoju na świecie i obserwator w Grupie Rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych. Cała grupa, podobnie jak jej agencje składowe, ma siedzibę w Waszyngtonie.

W 2014 roku agencje Grupy Banku Światowego przeznaczyły na pomoc dla krajów rozwijających się oraz krajów w okresie transformacji 61 miliardów dolarów. Grupa Banku Światowego skupia swoją działalność na edukacji, zdrowiu, rolnictwie i rozwoju obszarów wiejskich, ochronie środowiska, rozwoju infrastruktury oraz dużych projektów budownictwa przemysłowego, a także na wsparciu zarządczym i prawnym.


EkonomistaEkonomista radzi:

Interesuje Cię tematyka Banku Światowego i rynków finansowych? Doskonale trafiłeś! Weź udział w bezpłatnych szkoleniach i poszerzaj swoją wiedzę na temat świata współczesnych finansów.


Historia Banku Światowego

Bank Światowy został utworzony w 1944 roku podczas konferencji w Bretton Woods wraz z trzema innymi instytucjami, w tym z Międzynarodowym Funduszem Walutowym (o którym więcej możesz dowiedzieć się z tego artykułu). Bank Światowy i Międzynarodowy Fundusz Walutowy do dziś ściśle ze sobą współpracują. Przed 1974 rokiem pożyczki na odbudowę i rozwój były stosunkowo niewielkie, ponieważ instytucja Banku Światowego i jej zarządzający zdawali sobie sprawę z konieczności zbudowania zaufania do banku – w nowej instytucji rządził fiskalny konserwatyzm, a wnioski o kredyty musiały sprostać bardzo wyśrubowanym kryteriom.

Pierwszym krajem, który otrzymał pomoc od Banku Światowego była Francja, był to jeden z trzech krajów wnioskujących o pożyczkę – pozostałymi dwoma była Polska oraz Chile. Francja otrzymała połowę wnioskowanej kwoty – pożyczkę na 250 milionów dolarów. Francja, otrzymując pożyczkę, zobowiązała się do zbilansowania swojego budżetu oraz spłacenia należności wobec Banku Światowego w pierwszeństwie wobec długów wobec rządów innych państw. Pracownicy Banku Światowego na bieżąco monitorowali wykorzystanie funduszy, a oprócz tego, zaraz przed otrzymaniem pożyczki, Francuzi musieli usunąć, na żądanie Departamentu Stanu USA, członków rządu mających powiązania z partią komunistyczną.

W związku z wejściem w życie w 1947 roku planu Marshalla, zachodnie państwa europejskie zaczęły otrzymywać fundusze na odbudowę z innych źródeł, w związku z czym Bank Światowy skupił swoje działania na krajach pozaeuropejskich. Większość jego funduszy (do 1968 roku) przeznaczana była na infrastrukturę, która mogła generować przepływy pieniężne pozwalające na zwrot pożyczki, taką jak porty morskie, autostrady czy elektrownie. W 1960 roku utworzone zostało wspomniane wcześniej Międzynarodowe Stowarzyszenie Rozwoju, którego działalność do dziś skupia się na krajach w gorszej sytuacji gospodarczej. W latach 1974 – 1980 działalność Banku Światowego skupiała się na zaspokajaniu podstawowych potrzeb obywateli krajów rozwijających się.

Potężną rewolucję w Banku Światowym przeprowadził powołany w 1968 roku na szefa Banku Światowego przez Lyndona B. Johnsona Robert McNamara, który skłonił skarbnika Banku Światowego Eugene Rothberga, aby nie korzystać jedynie z kapitału dostarczanego przez północne banki. Rothberg zadecydował, że Bank Światowy zacznie pozyskiwać kapitał z globalnego rynku obligacji. Jedną z konsekwencji był bardzo szybki wzrost zadłużenia krajów trzeciego świata. Ponadto w latach 1976 – 1980 wartość rynku dłużnego rosła w stosunku rocznym o 20%.

Lata 80. przyniosły Bankowi Światowemu wiele krytyki, między innymi ze strony innej agencji ONZ – UNICEF, która oskarżyła Bank Światowy o to, że jego polityka pogorszyła warunki życia oraz edukacji dziesiątków milionów dzieci z krajów rozwijających się (z Azji, Afryki i Ameryki Łacińskie). Podniesiono również oskarżenia o doprowadzenie do niezrównoważonego rozwoju i zysków rządów trzeciego świata kosztem społeczeństwa, które wcale nie partycypowało w rozwoju gospodarczym, a pozostało w ubóstwie. W latach 90. Bank Światowy zaczął finansować inicjatywy ekologiczne i organizacje pozarządowe w celu złagodzenia skutków swojej wcześniejszej polityki rozwoju, za którą spłynęła na Bank Światowy w poprzedniej dekadzie fala krytyki.

Przywództwo Banku Światowego

Prezydenci Banku Światowego

  1. Eugene Meyer, 1946 – 1946, narodowość: amerykańska, szef Rezerwy Federalnej,
  2. John J. McCloy,1947 – 1949, narodowość: amerykańska, prawnik, zastępca Sekretarza Departamentu Wojny USA,
  3. Eugene R. Black Sr., 1949 – 1963, narodowość: amerykańska, dyrektor wykonawczy Chase Manhattan Bank i dyrektor wykonawczy Banku Światowego,
  4. George Woods, 1963 – 1968, narodowość: amerykańska, dyrektor wykonawczy First Boston Corporation,
  5. Robert McNamara, 1968 – 1981, narodowość: amerykańska, Prezydent Ford Motor Company, Sekretarz Obrony USA współodpowiedzialny za wojnę w Wietnamie,
  6. Alden W. Clausen, 1981 – 1986, narodowość: amerykańska, prawnik, dyrektor wykonawczy Bank of America,
  7. Barber Conable, 1986 – 1991, narodowość: amerykańska, Senator stanu Nowy Jork, Kongresmen,
  8. Lewis T. Preston, 1991 – 1995, narodowość: amerykańska, dyrektor wykonawczy J.P. Morgan,
  9. Sir James Wolfensohn, 1995 – 2005, narodowość: amerykańsko – australijska, prawnik i bankier, związany między innymi z Chryslerem i Salomon Brothers,
  10. Paul Wolfowitz, 2005 – 2007, narodowość: amerykańska, ambasador USA w Indonezji, zastępca Sekretarza Obrony USA, Dziekan Wydziału Studiów Międzynarodowych na Uniwersytecie Hopkinsa, współodpowiedzialny za wojnę w Iraku,
  11. Robert Zoellick, 2007 – 2012, narodowość: amerykańska, Sekretarz Stanu USA, US Trade Representative,
  12. Jim Yong Kim, 2012 – obecnie, narodowość: amerykańsko – południowokoreańska, szef Department of Global Health and Social Medicine na Uniwersytecie Harvarda, Prezydent Dartmouth College.

Główni ekonomiści Banku Światowego

  1. Hollis B. Chenery, 1972 – 1982, narodowość: amerykańska,
  2. Anne Osborn Krueger, 1982 – 1986, narodowość: amerykańska,
  3. Stanley Fischer, 1988 – 1990, narodowość: amerykańska,
  4. Lawrence Summers, 1991 – 1993, narodowość: amerykańska,
  5. Michael Bruno, 1993 – 1996, narodowość: izraelska,
  6. Joseph E. Stiglitz, 1997 – 2000, narodowość: amerykańska,
  7. Nicholas Stern, 2000 – 2003, narodowość: brytyjska,
  8. Francois Bourguignon 2003 – 2007, narodowość: francuska,
  9. Justin Yifu Lin, 2008 – 2012, narodowość: chińska,
  10. Kaushik Basu, 2012 – obecnie, narodowość: hinduska.

Kraje o największym wpływie w Banku Światowym

W 2010 roku nastąpiła rewizja siły głosów poszczególnych państw w Banku Światowym ze szczególnym naciskiem na wzrost znaczenia krajów rozwijających się (przede wszystkim Chin). Największą siłę w Banku Światowym mają oczywiście Stany Zjednoczone, posiadające 15,85% głosów, na drugim miejscu znajduje się Japonia z udziałem 6,84%, a na trzecie miejsce awansowały Chiny z wpływem na poziomie 4,42%. Kolejne kraje to Niemcy (4%), Wielka Brytania (3,75%), Indie (wzrost do 2,91%), Rosja (2,77%), Arabia Saudyjska (2,77%) i Włochy (2,64%). Poza Chinami i Indiami większą siłę głosu otrzymały także Korea Południowa, Turcja, Meksyk, Grecja, Singapur, Brazylia, Hiszpania. Niektóre kraje rozwinięte (lecz nie tylko, bo w grupie tej znalazła się również Nigeria) straciły część głosów. Niezmieniona została wielkość uprawnień Stanów Zjednoczonych, Rosji oraz Arabii Saudyjskiej.

W poszczególnych agencjach (w czterech uwzględnianych, brak głosów w przypadku Międzynarodowego Centrum Rozstrzygania Sporów Inwestycyjnych), czyli w Międzynarodowym Banku Odbudowy i Rozwoju, Międzynarodowym Stowarzyszeniu Rozwoju, Międzynarodowej Korporacji Finansowej oraz Agencji Wielostronnych Gwarancji Inwestycji, głosy rozkładają się inaczej niż w przypadku całości Banku Światowego i inaczej w poszczególnych agencjach. Na pierwszym miejscu jeśli chodzi o siłę głosów we wszystkich czterech agencjach są Stany Zjednoczone, a na drugim Japonia. W Międzynarodowej Korporacji Finansowej oraz Agencji Wielostronnych Gwarancji Inwestycji trzecie miejsce zajmują Niemcy, w Międzynarodowym Banku Odbudowy i Rozwoju Chiny, a w Międzynarodowym Stowarzyszeniu Rozwoju Wielka Brytania.

Polska znajduje się w pierwszej dwudziestce (dokładnie na 11 miejscu) w Międzynarodowym Stowarzyszeniu Rozwoju z 498102 głosami w puli 24682951, czyli z nieco 2% udziałem.

Swiss National Bank SNB

0

Swiss National Bank (SNB), czyli Szwajcarski Bank Narodowy to bank centralny Szwajcarii, odpowiednik Narodowego Banku Polskiego w tym alpejskim kraju. Podstawowe zadania Narodowego Banku Szwajcarii określone są w artykule 99 Konstytucji Federalnej Szwajcarii, który traktuje o sprawach polityki pieniężnej. Przede wszystkim SNB ma obowiązek działania w świetle praw konstytucyjnych w ekonomicznym interesie Szwajcarii, określonym jako prowadzenie wiarygodnej polityki pieniężnej na rzecz szwajcarskiej gospodarki oraz szwajcarskiego narodu. Bank posiada dwie siedziby – w stolicy Szwajcarii – Bernie oraz w Zurychu.

Historia SNB

Swiss National Bank utworzony został w wyniku pojawienia się konieczności ograniczenia liczby banków emisyjnych działających na terenie Szwajcarii, których po 1826 roku działało 53. W 1874 roku zmiana Konstytucji Federalnej przyniosła zmiany prawne dotyczące emisji banknotów. Istotne zmiany nadeszły w 1891 roku, kiedy to prawa do emisji zostały przeniesione na Konfederację Szwajcarii. Narodowy Bank Szwajcarii w obecnej formie utworzony został 16 stycznia 1906 roku, a działalność rozpoczął prawie półtora roku później – 20 czerwca 1907 roku i w związku z tym datowanie Narodowego Banku Szwajcarii jest kwestią sporną.

W czasie I wojny światowej, dokładnie w latach 1914-1917, bank po raz pierwszy został poinstruowany przez szwajcarskie władze (mimo, że banki centralne są zwykle niezależne) – bank miał wyemitować bony skarbowe o niskim nominale. W 1936 roku nastąpiła dewaluacja franka szwajcarskiego. W 1994 roku Schweizerische National Bank został przemianowany na spółkę akcyjną działającą pod nadzorem Konfederacji, posiadającą 28 oddziałów i filii w poszczególnych kantonach. Formalną niezależność bank uzyskał w maju 2004 roku. Od 2015 roku Swiss National Bank jest własnością prywatną z większościowym udziałem kantonów i banków należących do kantonów i mniejszościowym udziałem osób prywatnych.

Organy Swiss National Bank

Najwyższą władzą w Narodowym Banku Szwajcarii, jak w każdej spółce akcyjnej, jest walne zgromadzenie akcjonariuszy. W związku z mandatem publicznym banku, uprawnienia Zgromadzenia Wspólników nie są tak wysokie jak w przypadku standardowych, prywatnych spółek akcyjnych.

Drugim organem władzy w banku jest Rada Banku (Bank Council), która kontroluje i nadzoruje prowadzenie działalności przez Narodowy Bank Szwajcarii. Składa się ona z 11 członków. Sześciu członków, w tym Prezes i Wiceprezes powoływani są przez Radę Federalną, a pozostałych pięciu członków Rady mianuje Zgromadzenie Wspólników. Rada Banku Szwajcarii składa się z czterech komitentów: audytu, ryzyka, wynagrodzeń i nominacji.

Trzecim organem banku jest Zarząd Szwajcarskiego Banku Narodowego. Zarząd jest organem wykonawczym SNB. Na jego barkach spoczywa odpowiedzialność za szwajcarską politykę pieniężną, strategię zarządzania aktywami, a tym samym za stabilność systemu finansowego i międzynarodowej współpracy walutowej. Zarząd składa się z trzech członków: Prezesa, Wiceprezesa i członka.

Cele i zadania Narodowego Banku Szwajcarii

Podstawowym zadaniem Narodowego Banku Szwajcarii jest emisja pieniądza – banknotów oraz monet – franka szwajcarskiego. Kolejnym zadaniem banku jest zapewnianie usług płatniczych transakcji bezgotówkowych pomiędzy bankami działającymi na szwajcarskim rynku. Realizowane są one w systemie Swiss Interbank Clearing (SIC), działającym za pośrednictwem rachunków depozytowych prowadzonych w Swiss National Bank. Ponadto Szwajcarski Bank Narodowy odpowiada za zarządzanie rezerwami walutowymi. Pomagają one zapobiegać i pokonywać kryzysy oraz pozwalają na interwencje na rynku walutowym, a także podnoszą zaufanie do franka szwajcarskiego CHF.

Szwajcaria, określana często bankiem świata, aktywnie uczestniczy w międzynarodowej współpracy walutowej oraz zapewnia pomoc techniczną podmiotom zagranicznym. Swiss National Bank jest również bankierem Konfederacji Szwajcarskiej. Zajmuje się on przyjmowaniem płatności i obsługą wydatków rządu Szwajcarii, rejestruje długi i obligacje, obsługuje także przechowywanie papierów wartościowych oraz obsługuje rynek pieniężny i transakcje walutowe. Oprócz tego SNB odpowiada także za zbieranie danych statystycznych dotyczących banków i rynków finansowych, bilansu płatniczego, międzynarodowej pozycji inwestycyjnej i szwajcarskich kont finansowych.

15 stycznia 2015 i Schweizerische National Bank

Najgłośniej o Szwajcarskim Banku Narodowym słychać było na początku 2015 roku, w wyniku wydarzeń, które miały miejsce 15 stycznia, w tak zwany czarny czwartek. Był to dzień, w którym SNB ogłosił porzucenie polityki obrony minimalnego kursu wymiany euro na franka szwajcarskiego, który oscylował tuż nad poziomem 1,20. Decyzja ta doprowadziła do ogromnej paniki na rynkach finansowych i ataku inwestorów na szwajcarską walutę, co doprowadziło do jej błyskawicznego umocnienia względem innych walut.


EkonomistaEkonomista radzi:

Decyzje SNB mają niezwykle istotny wpływ na to, co każdego dnia dzieje się na globalnych rynkach finansowych. Bądź na bieżąco z sytuacją w światowych finansach – zarejestruj bezpłatny rachunek demo i śledź, co się dzieje na rynkach!


Cała historia rozpoczęła się dużo wcześniej i miała związek z kryzysem finansowym, który wybuchł w 2008 roku. Niepewność rynków finansowych sprowokowała inwestorów do przeniesienia kapitału do tak zwanych bezpiecznych przystani, a za taką przystań od dekad uznawana jest szwajcarska waluta. Potężny popyt na tę walutę spowodował silne umocnienie się franka szwajcarskiego, co z kolei mocno uderzało w szwajcarski eksport, który przy wysokim kursie franka był nieopłacalny. Aby odwrócić bieg wydarzeń 6 września 2011 roku SNB postanowił usztywnić kurs wymiany euro i franka szwajcarskiego, ustalając, że wartość EUR/CHF nie może być niższa niż 1,20. Aby ten cel zrealizować SNB skupował zagraniczne waluty (przede wszystkim euro), w zamian „wypuszczając” na rynek franki szwajcarskie, których zwiększona podaż prowadziła do osłabienia się franka, a tym samym utrzymania kursu EUR/CHF powyżej 1,20.

Sytuacja taka trwała aż do stycznia 2015 roku. Jeszcze w grudniu 2014 Szwajcarski Bank Narodowy zapewniał, że działania te są nadal absolutnie niezbędne, a ich porzucenie będzie zagrożeniem dla szwajcarskiej gospodarki. 15 stycznia niespodziewanie porzucono politykę „pompowania” na rynek franków szwajcarskich, a SNB poinformował, że utrzymanie sztywnego kursu nie było już konieczne, biorąc pod uwagę istotne osłabienie się euro wobec dolara amerykańskiego, co z kolei przekładało się na zbyt niski kurs (w opinii SNB) pary USD/CHF. Wielokrotnie pojawiały się jednak opinie, że Zarząd Szwajcarskiego Banku Narodowego nie był po prostu w stanie dalej prowadzić przyjętej przeszło trzy lata wcześniej polityki i podjął takie kroki, aby nie musieć przyznać, że przegrał z rynkiem.

Wiadomo było, że zerwanie ze sztywnym kursem EUR/CHF będzie miało (jak zwykle to bywa w przypadku zerwania z projektami, które ingerują w ceny rynkowe) poważne skutki na rynkach finansowych, jednak reakcja rynku przeszła najśmielsze oczekiwania. Decyzja była całkowitym zaskoczeniem dla instytucji finansowych, analityków i uczestników rynku. Na rynku walutowym wybuchła panika w skali globalnej, a zmienność jaka panowała 15 stycznia na rynkach była najwyższa od dekad. Skalę zjawiska pokazuje różnica w cenach zamknięcia kursów walutowych z dnia 14 stycznia (przed ogłoszeniem porzucenia polityki obrony kursu przez SNB) i zamknięcia z 15 stycznia oraz wartość skrajna kursu 15 stycznia. Kurs EUR/CHF spadł z poziomu 1,2005 do 0,9986, a kurs minimalny wyniósł 0,8262. USD/CHF zanotował spadek z 1,0184 do 0,8590, a dno zostało wyznaczone na poziomie 0,7064. Kurs GBP/CHF obniżył się z 1,5512 do 1,3038, a minimum osiągnęło pułap 1,073. Kurs CHF/JPY wzrósł ze 115,1 to 135,24, a maksimum osiągnęło 165,46. AUD/CHF spadł z 0,8306 do 0,7036, a w krytycznym momencie do 0,5773. NZD/CHF spadł z 0,7864 do 0,6710, wyznaczając minimum na 0,5492. Zmiany nie ominęły również kursu złotego – frank szwajcarski podskoczył z poziomu 3,5455 do 4,3164 wyznaczając maksimum na 5,1934.

Luka płynności zaskoczyła nawet Szwajcarski Bank Narodowy – osiągnęła 20% i była najwyższa w historii. Notowania franka szwajcarskiego zostały wstrzymane na kilkadziesiąt minut, ponieważ zmian nie wytrzymali nie tylko uczestnicy rynku, ale także systemy informatyczne, co doprowadziło do ogromnych luk w notowaniach. Negatywnie zareagowały również giełdy – giełda szwajcarska odnotowała 15 stycznia 12% wyprzedaż. Wyższe kursy franka szwajcarskiego spowodowały istotny wzrost kosztów obsługi kredytów denominowanych we frankach szwajcarskich. Wśród uczestników rynku walutowego najwyższą cenę poniosło wielu brokerów walutowych – kilku z nich ogłosiło po tym dniu bankructwo, a jeden z największych brokerów na świecie – FXCM stracił tego dnia 225 milionów dolarów, przecena jego akcji na giełdzie sięgnęła 90%, a przed bankructwem spółkę uratował zewnętrzny inwestor, który zgodził się dokapitalizować spółkę o sumę przekraczającą całą stratę.

Związek Maklerów i Doradców ZMiD

0

Związek Maklerów i Doradców, w skrócie ZMiD, to stowarzyszenie, które zrzesza osoby posiadające polskie licencje maklera papierów wartościowych oraz doradcy inwestycyjnego. Stowarzyszenie powstało w Warszawie w 1991 roku. Związek Maklerów i Doradców działa na podstawie ustawy o stowarzyszeniach, a także umocowany jest w ustawie o nadzorze nad rynkiem kapitałowym, co oznacza, że jest bez wątpienia dostrzegany przez ustawodawcę – funkcjonuje bowiem od samego początku działania rynku kapitałowego w Polsce. Jest to organizacja reprezentującą całą grupę zawodową maklerów papierów wartościowych i doradców inwestycyjnych. Związek Maklerów i Doradców współpracuje podczas prac komisji sejmowych z Sejmem RP, agencjami rządowymi takimi jak Ministerstwo Finansów, Ministerstwo Skarbu Państwa, czy Komisją Nadzoru Finansowego, a także najważniejszymi instytucjami działającymi na polskim rynku kapitałowym – Giełdą Papierów Wartościowych w Warszawie, Krajowym Depozytem Papierów Wartościowych czy Izbą Domów Maklerskich.

Cele ZMiD

Zgodnie ze statutem ZMiD podstawowe cele działalności Związku Maklerów i Doradców to przede wszystkim ochrona interesów maklerów papierów wartościowych i doradców inwestycyjnych, kształtowanie zwyczajów obrotu papierami wartościowymi i zasad etyki zawodowej maklerów i doradców, podnoszenie kwalifikacji zawodowych członków związku oraz działalność edukacyjna w zakresie funkcjonowania rynku kapitałowego.

Kursy i szkolenia

Od początku swojego istnienia Związek Maklerów i Doradców jest mocno zaangażowany w prowadzenie kursów i szkoleń, a także w działalność analityczną i doradczą, przygotowującą do egzaminów licencyjnych, zarówno tych polskich jak i zagranicznych, a także szkoleń poszerzających wiedzę uczestników na temat rynków finansowych. W ofercie Związku Maklerów i Doradców znajdziemy szkolenia na maklera papierów wartościowych, doradcę inwestycyjnego (wszystkie trzy poziomu), a także do zagranicznego egzaminu CFA (Chartered Financial Analyst), szkolenia maklerów TGE, szkolenia analityków inwestycyjnych i inne.

Członkowie Związku Maklerów i Doradców

Na stan lipiec 2016 licencję maklera papierów wartościowych posiadają 2944 osoby, spośród których 1251 posiada uprawnienia do wykonywania czynności doradztwa inwestycyjnego. Ponadto 553 osoby posiadają licencję doradcy inwestycyjnego. Spośród tych niemal 3500 osób do Związku Maklerów i Doradców należy ponad 1,5 tysiąca maklerów i doradców.

Członkowie ZMiD dzielą się na dwie grupy – członków zwyczajnych oraz członków wspierających. Członkiem wspierającym może zostać każdy, a w zamian otrzymuje dostęp do ofert biura karier ZMiD, wstęp na konferencje organizowane przez Związek Maklerów i Doradców, zniżki na kursy i szkolenia, możliwość rozbudowy sieci kontaktów oraz możliwość aktywnego uczestnictwa w rozwoju Związku. Członkiem zwyczajnym mogą zostać jedynie osoby posiadające licencje maklera papierów wartościowych, doradcy inwestycyjnego, maklera giełd towarowych, maklera giełdowego na rynku towarów giełdowych TGE S.A., maklera giełdowego na rynku instrumentów finansowych TGE S.A. lub profesjonalnego analityki biznesowego.

Deregulacja zawodu maklera i doradcy inwestycyjnego

Istotną rolę Związek Maklerów i Doradców odegrał w kontekście tak zwanej trzeciej ustawy deregulacyjnej, która przewidywała zmiany w kwestii licencji maklera papierów wartościowych oraz licencji doradcy inwestycyjnego. Podstawową uwagą Związku było to, że niejednolite kryteria dostępu do zawodu radykalnie obniżą standardy weryfikacji przygotowania zawodowego. Dotyczy to przede wszystkim możliwości uzyskania prawa do wykonywania zawodu przez osoby, które ukończyły wybrane kierunki studiów bez jakiejkolwiek dodatkowej weryfikacji. Taki przepis umożliwi otrzymanie prawa do wykonywania zawodu osobom, które choć ukończyły studia, nie opanowały dostatecznie wiedzy koniecznej do odpowiedniego wykonywania zawodu. Wątpliwości Związku wzbudziła także możliwość uzyskania licencji na podstawie wyłącznie stażu zawodowego. Istnieje możliwość, że na listę maklerów dostaną się osoby, które mimo przepracowania odpowiedniego czasu w sektorze finansowym nie będą posiadały wiedzy wystarczającej do pełnienia zawodu maklera. Rzetelne wykonywanie zawodu maklera wymaga dobrej znajomości zarówno przepisów prawa jak i zasad etyki zawodowej. Ponadto wpis na listę maklerów uprawnia do wykonywania szerokiego wachlarza czynności od przyjmowania i przekazywania zleceń od inwestorów, przez organizowanie alternatywnego systemu obrotu, aż po doradztwo inwestycyjne, co według Związku oznacza, że wykonywana wcześniej działalność może okazać się zbyt ograniczona w stosunku do nabywanych przez osobę wpisywaną na listę maklerów uprawnień. Kwalifikacja maklerów na podstawie praktyki zawodowej oznaczać będzie w opinii Związku Maklerów i Doradców dopuszczenie do wykonywania zawodu maklera osób, które będą posiadać wyłącznie wycinkową wiedzę praktyczną, wynikającą z charakteru wykonywanej pracy. Przykładowo kandydat na maklera, który zajmował się jedynie obsługą zleceń inwestorów może nie posiadać żadnej wiedzy z zakresu doradztwa inwestycyjnego, do którego otrzymana licencja będzie go uprawniać. Według związku „usuwanie barier w dostępie do zawodu maklera i doradcy inwestycyjnego […] jest wątpliwe (ponieważ – przyp. autora) bariery te były systematycznie obniżane i obecnie brak jest potrzeby dalszej deregulacji”. Związek Maklerów i Doradców zauważa, że nawet przy braku deregulacji dostęp do zawodu maklera jest stosunkowo łatwy – egzamin będący jednoetapowym testem nie jest wysoką barierą, koszt przystąpienia do egzaminu jest relatywnie niski – wynosi 500 zł, ponadto w 2005 roku zniesiono wymóg posiadania określonego poziomu wykształcenia, a także wprowadzono obowiązek organizowania co najmniej dwóch egzaminów na maklera papierów wartościowych w roku, co pozwala na szybkie poprawienie uzyskanego wyniku. Oprócz tego mimo, że poziom trudności egzaminu podlega kontroli Komisji Nadzoru Finansowego, która stawia wysokie wymogi kandydatom do wykonywania kluczowych z punktu widzenia rynków finansowych zawodów, większość kandydatów zdaje egzamin w okresie maksymalnie 12 – 18 miesięcy.

W przypadku deregulacji zawodu doradcy inwestycyjnego Związek Maklerów i Doradców zauważa, że egzamin na doradcę inwestycyjnego jest ściśle dostosowany do polskich uwarunkowań prawnych i składa się z trzech etapów, na których sprawdzana jest wiedza z zakresu funkcjonowania rynku finansowego, prawa spółek kapitałowych, prawa cywilnego, prawa podatkowego, międzynarodowych standardów rachunkowości itd. ZMiD zauważa, że od 1 stycznia 2010 roku do 30 czerwca 2013 roku trzeci etap egzaminu zaliczyło 160 osób, co stanowiło wówczas 37% wszystkich osób wpisanych na listę doradców inwestycyjnych, co świadczy o prawdopodobnie coraz lepszym przygotowaniu kandydatów oraz o racjonalności stawianych przed kandydatami wymagań.

ZMiD zauważa, że „proponowane zmiany, które zagrażają obniżeniem profesjonalizmu w zarządzaniu zgromadzonymi w Polsce aktywami, mogą wpływać na wzrost prawdopodobieństwa wystąpienia ryzyk systemowych, które – jak wykazały doświadczenia kryzysu finansowego – stanowią poważne wyzwanie dla finansów publicznych”. Związek ma również szereg innych uwag dotyczących obowiązków nakładanych na Komisję Nadzoru Finansowego, choćby obowiązku analizowania zakresu tematycznego studiów, które miałyby uprawniać do otrzymania licencji maklera papierów wartościowych, co mogłoby doprowadzić do sporów kompetencyjnych pomiędzy KNF oraz Ministerstwem Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Wiele zapisów nakładałoby na KNF biurokratyczne i kosztowne obowiązki wymuszające na KNF tworzenie interpretacji i poświęcanie wielu środków na skomplikowane zadania, które według Związku Maklerów i Doradców (zmid.org.pl), nie wpłyną pozytywnie na efektywność działań nadzorczych nad polskim rynkiem kapitałowym.

National Futures Association NFA

0

National Futures Association (NFA), czyli Narodowe Stowarzyszenie Kontraktów Futures (w wolnym tłumaczeniu) to organizacja regulująca amerykański rynek instrumentów pochodnych, włącznie z kontraktami futures notowanymi na amerykańskich giełdach, a także pozagiełdowy detaliczny rynek walutowy (Forex) oraz inne pozagiełdowe instrumenty pochodne – przede wszystkim swapy.

National Futures Association zostało założone w 1982 roku. Siedziba Stowarzyszenia znajduje się w Chicago w stanie Illinois, a biuro działa także w Nowym Jorku w stanie Nowy Jork. Jest to stowarzyszenie non-profit odpowiedzialne za niezależne regulowanie rynku. Organizacja nie jest stowarzyszeniem handlowym i nie jest operatorem żadnego rynku. NFA nie jest utrzymywana z funduszy podatników – koszty jej finansowania porywane są ze składek członków. Organizacja przez cały okres swojego istnienia opracowuje zasady, przygotowuje programy oraz udostępnia usługi, których celem jest zapewnienie integralności rynku instrumentów pochodnych, ochrona inwestorów z amerykańskiego rynku finansowego oraz pomoc podmiotom instytucjonalnym w przygotowywaniu usług spełniających zasady tworzone przez stowarzyszenie. Misja jaka przyświeca stowarzyszeniu to budowanie zaufania inwestorów rynku instrumentów pochodnych, które jest niezbędne do jego rozwoju. Aby je zdobyć, NFA dąży do integralności i bezpieczeństwa wszystkich uczestników rynku – zarówno inwestorów jak i podmiotów oferujących usługi finansowe.

Podmioty oferujące usługi związane z branżami regulowanymi przez National Futures Association są zobligowane do członkostwa w stowarzyszeniu, co oznacza, że wszystkie podlegają tym samym prawom i regulacjom i musza sprostać wysokim standardom etyki zawodowej. Członkami National Futures Association muszą być nie tylko podmioty oferujące detaliczny handel na rynku Forex, obrót giełdowy kontraktami futures i innymi pozagiełdowymi instrumentami pochodnymi, ale także dealerzy swap’ów oraz najwięksi uczestnicy wymiany swap’ów. Stowarzyszenie skupia około 4 tysiące przedsiębiorstw oraz 55 tysięcy współpracowników.

Historia National Futures Association

Historia National Futures Association rozpoczęła się w roku 1974, kiedy Kongres Stanów Zjednoczonych utworzył agencję Commodity Futures Trading Commission (CFTC), federalną agencję regulującą rynek kontraktów futures, o której więcej możesz przeczytać w tym artykule. Ustawa wprowadzająca ten podmiot dopuściła także tworzenie zarejestrowanych stowarzyszeń związanych z rynkiem futures’ów, co pozwoliło na utworzenie ogólnoamerykańskiej, samoregulującej organizacji zrzeszającej podmioty rynku futures. Taka właśnie organizacja – National Futures Association, powstała 8 lat później, w 1982 roku. Kolejne regulacje rozszerzające działalność NFA oraz CFTC weszły w życie w roku 2000 wraz z przyjęciem Commodity Futures Modernization Act of 2000 utworzonego na polecenie amerykańskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd (SEC) oraz w 2008 roku. Przepisy te dotyczyły kontrahentów na detalicznym rynku walutowym, brokerów walutowych, brokerów wprowadzających itp., którzy zostali zobowiązani do przedstawiania raportów CFTC oraz związania się z NFA. Kolejne uprawnienia NFA otrzymała w 2010 roku wraz z reformą Dodd-Frank Wall Street Reform, która ze stowarzyszeniem związała dealerów swap’ów oraz głównych uczestników tego rynku.

Usługi świadczone przez NFA

Cztery podstawowe usługi NFA to Background Affiliation Status Information Center (BASIC), News Center, Investor Information oraz Market Regulation.

W systemie BASIC przeznaczonym zarówno dla członków National Futures Association jak i osób niezrzeszonych zawarto rejestr Commodity Futures Trading Commission, informacje o członkostwie w National Futures Association oraz dane dotyczące działań NFA, CFTC oraz amerykańskich giełd futures na rynku kontraktów futures.

News Center, jak sama nazwa wskazuje, zawiera najświeższe informacje dotyczące aktywności członków stowarzyszenia, inwestorów, regulatorów oraz wszelkie wydarzenia z nimi związane – informacje dla członków, przemówienia i zeznania pracowników NFA, zgłoszenia, rejestr działań itp.

Investor Information to baza wiedzy dla osób, które chcą związać się z rynkiem futures – zasady działania rynku, podmioty na nim funkcjonujące, przepisy i inne informacje, które mają pomóc inwestorom w zorientowaniu się w funkcjonowaniu rynku.

CFTC – Commodity Futures Trading Commission

0

Commodity Futures Trading Commission (w skrócie CFTC), to niezależna agencja rządu Stanów Zjednoczonych Ameryki, regulująca rynki kontraktów futures oraz opcji na terenie Stanów Zjednoczonych. Agencja ta powstała w 1974 roku. Zgodnie z The Commodities Exchange Act (CEA) Commodity Futures Trading Commission ma przeciwdziałać oszustwom w obrocie kontraktami terminowymi. Misją CFTC jest wspieranie otwartego, przejrzystego i konkurencyjnego rynku finansowego, w celu uniknięcia ryzyka systemowego i ochrony uczestników rynku, ich funduszy, konsumentów oraz społeczeństwa przed manipulacjami i nadużyciami związanymi z instrumentami pochodnymi i innymi produktami finansowymi podlegającymi The Commodities Exchange Act. Po kryzysie finansowym z lat 2007 – 2008 wraz z Dodd-Frank Wall Street Reform and Consumer Protection Act, CFTC zostało zobowiązane do zwiększenia transparentności i umocnienia regulacji na wielobilionowym rynku swapów dolarowych.

Historia CFTC

Prekursorem The Commodities Exchange Act były federalne regulacje w postaci The Grain Futures Act z 1922 roku. Warto jednak zauważyć, że powstały one dopiero kilkadziesiąt lat po tym, kiedy pojawiły się pierwsze kontrakty terminowe w Stanach Zjednoczonych, a więc do tego czasu nie były one zupełnie uregulowane. Ustawa ta zmieniona została przez pierwszą wersję The Commodities Exchange Act z roku 1936. Późniejsza jej zmiana była konieczna, ponieważ rynek terminowy wyszedł daleko poza granice fizycznych towarów i produktów rolnych – objął także rynek walutowy, papierów wartościowych, rządowych papierów dłużnych oraz indeksów giełdowych krajowych i zagranicznych. CFTC utworzona została w 1974 roku przez Kongres USA jako niezależna agencja rządowa, mająca mandat do tworzenia kolejnych regulacji. Na podstawie The Commodities Exchange Act 1974 CFTC zastąpiła U.S. Department of Agriculture’s Commodity Exchange Authority i stała się jedyną niezależną agencją federalną odpowiedzialną za regulowanie rynku futures i opcji w Stanach Zjednoczonych. Działalność CFTC została rozszerzona w roku 2000 wraz z przyjęciem Commodity Futures Modernization Act of 2000, utworzonej na polecenie amerykańskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd (SEC) oraz samego CFTC. Kolejnym rozszerzeniem działalności CFTC była wspomniana wyżej Dodd-Frank Wall Street Reform z 2010 roku.

Zadania Commodity Futures Trading Commission

Commodity Futures Trading Commission przeciwdziała wszelkim oszustwom w obrocie kontraktami terminowymi oraz wspiera działalność otwartego, przejrzystego i konkurencyjnego rynku finansowego, w celu uniknięcia ryzyka systemowego i ochrony uczestników rynku, ich funduszy, konsumentów oraz społeczeństwa przed manipulacjami, nadużyciami i nieuczciwymi praktykami handlowymi związanymi z instrumentami pochodnymi i innymi produktami finansowymi podlegającymi The Commodities Exchange Act oraz zapewnia finansową integralność procesu rozliczania. CFTC, w przeciwieństwie do SEC, nie wymiera wpływu ani nie reguluje poszczególnych podmiotów pod względem ich bezpieczeństwa i stabilności, z wyjątkiem regulacji dealerów swap’ów i głównych uczestników tego rynku, zgodnie z regulacjami Dodd-Frank. CFTC nadzoruje DCM-y, SEF-y, domy clearingowe derywatów, repozytoria swap’ów, dealerów swap’ów, czy pośredników. Oprócz tego agencja koordynuje swoją działalność ze swoimi zagranicznymi odpowiednikami, takimi jak brytyjski Financial Conduct Authority.

Instrumenty rynku OTC

W 1998 roku, ówczesny szef Commodity Futures Trading Commission Brooksley E. Born lobbował w Kongresie oraz u Prezydenta USA o umożliwienie CFTC nadzoru nad rynkiem pozagiełdowym OTC (over the counter) i instrumentami pochodnymi, które są na nim notowane. Był jednak osamotniony w tej walce, ponieważ inni regulatorzy obawiali się, że CFTC zacznie zbyt mocno ingerować w rynek swap’ów. Po licznych „przepychankach” pomiędzy CFTC, SEC, Rezerwą Federalną, Departamentem Skarbu i Kongresem, w 1999 roku przyjęto przepisy zabraniające CFTC regulowania derywatów, a Brooksley E. Born zrezygnował ze stanowiska.

Raporty CFTC

Raporty CFTC to przygotowywane przez Commodity Futures Trading Commission raporty zmiany wielkości pozycji na kontraktach futures. Ich tworzenie możliwe jest, ponieważ CFTC wymaga od uczestników rynku raportowania wszystkich swoich transakcji, których wartość przekracza określone limity. Raporty CFTC dotyczą dwóch giełd, na których odbywa się handel kontraktami terminowymi – Chicago Mercantile Exchange oraz New York Board of Trade.

W raporcie ujmowanych jest przeszło 70% pozycji otwartych na rynku kontraktów futures. Raport CFTC i dane w nim zawarte umożliwiają obserwować oraz przewidywać trendy na wykresach poszczególnych instrumentów finansowych. Trzeba jednak mieć na uwadze, że raporty te publikowane są z trzydniowym opóźnieniem, co praktycznie uniemożliwia ich wykorzystanie w handlu krótkoterminowym. W inwestowaniu średnio oraz długoterminowym raporty CFTC mogą być jednak niezwykle przydatne. Zadaniem raportów jest publiczne udostępnianie informacji o pozycjach największych graczy na rynku i umożliwienie prognozowania długoterminowych trendów rynkowych, co ma obniżać ryzyko rynkowe. Co do zasady, wzrost liczby kontraktów otwieranych zgodnie z trendem oznacza kontynuację panującego trendu, z kolei spadek liczby kontraktów lub odwracanie pozycji graczy świadczy zwykle o możliwości wygaśnięcia trendu i jego zmianie.

Commodity Futures Trading Commission podczas analizy danych do cotygodniowych raportów dzieli wszystkich uczestników rynku na cztery kategorie: Producer, Swap Dealer, Money Manager oraz Other Reportables.

Reserve Bank of Australia RBA

0

Bank Rezerw Australii, z angielskiego Reserve Bank of Australia, w skrócie RBA, powstał w 1960 roku. Siedziba australijskiego banku centralnego znajduje się tam gdzie australijskie centrum finansowe, czyli w Sydney, stolicy stanu Nowa Południowa Walia. Oddziały banku znajdują się w Adelaide w stanie Australia Południowa, w Brisbane w stanie Queensland, w Canberze w Australijskim Terytorium Słonecznym, w Melbourne w Stanie Victoria oraz w Perth w stanie Australia Zachodnia. Oprócz tego biura Reserve Bank of Australia znajdują się w Londynie oraz Nowym Jorku.

Bank Rezerw Australii odpowiada za utrzymanie stabilności systemu finansowego oraz cen, a także emitowania australijskich znaków pieniężnych. Do jego zadań należy także prowadzenie obsługi bankowej agencji rządowych oraz niektórych zagranicznych banków centralnych oraz instytucji państwowych oraz zarządzanie rezerwami dewizowymi i rezerwami złota. Wszystkie kwestie dotyczące działalności centralnego banku Australii określone są w Reserve Bank Act 1959. Wynika z niego, że obowiązkiem Banku Rezerw Australii jest zapewnienie, aby polityka monetarna i bankowa RBA była ukierunkowana na osiągnięcie jak największych korzyści dla narodu australijskiego i by uprawnienia banku były wykorzystywane w taki sposób, aby utrzymać stabilną wartość waluty, doprowadzić do pełnego zatrudnienia w Australii, zapewnić wzrost gospodarczy oraz dobrobyt narodowi australijskiemu.

Historia Reserve Bank of Australia

Pomysł utworzenia australijskiego banku centralnego pojawił się w połowie XIX wieku. Poważniej do tej kwestii zaczęto jednak podchodzić dopiero w latach 90. XIX wieku w związku z praktycznym upadkiem sektora finansowego i bankowego na początku tej dekady. Australijska Partia Pracy zdecydowała się na utworzenie banku centralnego na terenie Australii w celu zapewnienia bezpiecznych i tanich usług finansowych na terenie najmniejszego kontynentu. W związku z tym w 1908 roku powstał projekt Commonwealth Bank, który miał być połączeniem banku centralnego i banku komercyjnego.

Niestety w 1911 roku wprowadzono przepisy, które praktycznie rzecz biorąc wciąż nie utworzyły australijskiego banku centralnego, ponieważ jedyną funkcją powołanego przez rząd banku, poza działalnością komercyjną, była funkcja bankiera australijskiego rządu. Prawa do emisji australijskiej waluty utrzymał australijski skarb państwa. Commonwealth Bank of Australia stopniowo jednak przejmował funkcje banku centralnego, a w związku z problemami handlowymi w latach 1914-1918 wynikającymi z trwania pierwszej wojny światowej, Commonwealth Bank of Australia zaczął zarządzać długiem rządu Australii. Niemniej jednak pod koniec wojny bank ten wciąż odgrywał pierwszoplanową rolę w zakresie usług komercyjnych.

Warto wspomnieć, że w wyniku ogromnych kosztów poniesionych w I wojnie światowej Australia, podobnie jak Wielka Brytania i kilka innych części Imperium Brytyjskiego, odeszła od parytetu złota. Wartość funta australijskiego pozostawała jednak powiązana z funtem szterlingiem. Inflacja w Australii była mniejsza niż w Wielkiej Brytanii, ale większa niż w Stanach Zjednoczonych. Potrzeba utworzenia banku centralnego „z prawdziwego zdarzenia” pojawiła się w związku z potrzebą cięcia wydatków w celu zmniejszenia powojennego zadłużenia. Szef Commonwealth Bank of Australia – Denison Miller argumentował, że prawa do emisji australijskiej waluty powinny zostać przeniesione ze skarbu państwa do jego banku, również w związku z tym, że dysponował on większą ilością pracowników i większą bazą wiedzy na temat polityki monetarnej.


EkonomistaEkonomista radzi:

Reserve Bank of Australia odpowiada za podaż pieniądza i wysokość stóp procentowych w Australii. Oba te czynniki mają bezpośredni wpływ na kurs dolara australijskiego (AUD) do innych walut, między innymi dolara amerykańskiego (USD). Sprawdź aktualne trendy na AUDUSD na bezpłatnym rachunku demo.


W 1920 roku powstał Australian Notes Board (ANB). Pierwszymi zadaniami jakie przyjął na siebie nowy podmiot była regulacja podaży pieniądza w celu redukcji cen i przywrócenia przelicznika wymiany funta australijskiego i złota do poziomów przedwojennych, aby możliwy był powrót do parytetu złota. Aby tego dokonać zatrzymano wymianę waluty na złoto, licząc na to, że obniży to wartość funta australijskiego. Ponadto sprowadzono dodatkowo złoto z Nowego Jorku, a rząd sprzedał papiery wartościowe w celu zmniejszenia efektu ekspansji monetarnej, co było pierwszą operacją otwartego rynku w historii australijskiej bankowości centralnej.

Prawa do emisji australijskiej waluty zostały przeniesione w 1924 roku do Commonwealth Bank. W tym samym roku wprowadzone zostały poprawki do ustawy o Commonwealth Bank, w wyniku których Australian Notes Board został włączony do Commonwealth Bank. W 1925 roku funt australijski, tak samo z resztą jak funt szterling, powrócił do standardu złota. Po Wielkiej Depresji, w 1931 roku funt australijski został zdewaluowany, a w 1932 roku ponownie zerwano z standardem złota.

Wielkie zmiany nadeszły w 1959 roku, kiedy to uchwalono przepisy, na podstawie których w 1960 roku wszystkie zdania banku centralnego wykonywane przez Commonwealth Bank zostały przeniesione do Reserve Bank of Australia, czyli Banku Rezerw Australii. W połowie lat 60. ubiegłego stulecia wprowadzono w Australii zmienne stopy procentowe. W 1966 funt australijski został zastąpiony dolarem australijskim. W latach 1979-1984 nastąpiła deregulacja australijskiego systemu finansowego.

Cele i zadania Banku Rezerw Australii

Tak jak wspomniane to zostało na początku tego artykułu, prawa i obowiązki dotyczące centralnego banku Australii określone są w Reserve Bank Act 1959 – ustawie przyjętej przez parlament Australii w 1959 roku, na mocy której utworzony został Bank Rezerw Australii. Z ustawy tej wynika, że obowiązkiem Banku Rezerw Australii jest zapewnienie, że polityka monetarna i bankowa RBA będzie ukierunkowana na osiągnięcie jak największych korzyści dla narodu australijskiego i aby uprawnienia banku były wykorzystywane w trzech celach: utrzymania stabilnej wartości australijskiej waluty, doprowadzenia do pełnego zatrudnienia w australijskiej gospodarce oraz doprowadzenia do wzrostu gospodarczego oraz zapewnienia dobrobytu narodowi australijskiemu.

W praktyce jednak australijski bank centralny skupia się wyłącznie na pierwszym celu, czyli utrzymaniu stabilności dolara australijskiego za pomocą kontrolowania inflacji poprzez narzędzia polityki monetarnej. Obecny cel inflacyjny RBA wynosi 2-3% rocznie i jest zbliżony do celów inflacyjnych banków centralnych innych krajów rozwiniętych.

Jako ciekawostkę można podać fakt, że Bank Rezerw Australii jest właścicielem Note Printing Australia, czyli przedsiębiorstwa odpowiadającego z drukowanie dolara australijskiego oraz innych papierów wartościowych.

Międzynarodowy Fundusz Walutowy MFW

1

Międzynarodowy Fundusz Walutowy, w skrócie MFW (z angielskiego International Monetary Fund, w skrócie IMF) to międzynarodowa organizacja działająca w ramach Organizacji Narodów Zjednoczonych, która zajmuj się kwestiami stabilizacji ekonomicznej w skali świata. Jej głównym zadaniem jest dostarczanie pomocy finansowej zadłużonym krajom członkowskim, które w zamian za udzieloną (co bardzo ważne nie bezzwrotną) pomoc są zobowiązane do dokonywania reform ekonomicznych i innych działań stabilizujących swój rynek i gospodarkę.

Międzynarodowy Fundusz Walutowy został powołany podczas United Nations Monetary and Financial Conference, czyli słynnej konferencji w Bretton Woods w New Hampshire w USA, w dniach 1 – 22 lipca 1994 roku. Działalność Międzynarodowego Fundusz Walutowego rozpoczęła dwa lata później, a pierwszych operacji finansowych dokonała w marcu 1947. Obecnie do funduszu należy 189 państw.

Wytyczne polityki Międzynarodowego Funduszu Walutowego

Podstawowe wytyczne polityki prowadzonej przez Międzynarodowy Fundusz Walutowy to: propagowanie międzynarodowej współpracy walutowej, która możliwa jest dzięki utworzeniu stałej platformy wymiany doświadczeń i wiedzy w kwestii międzynarodowych problemów walutowych, ułatwienie ekspansji gospodarczej i wzrostu międzynarodowej wymiany handlowej, wzrostu zatrudnienia, utrzymywania poziomu realnych dochodów oraz zasobów produkcyjnych krajów członkowskich Międzynarodowego Funduszu Walutowego, wspomaganie stabilizacji kursów walutowych oraz pomoc w utrzymywaniu uporządkowanej wymiany między krajami członkowskimi MFW, pomoc w unikaniu deprecjacji walut inspirowanej przez rywalizację (wojny gospodarcze i wroga ekspansja), dążenie do utworzenia wielostronnego systemu płatności i rozliczeń transakcji bieżących oraz eliminowanie ograniczeń wymiany walutowej, hamujących rozwój handlu międzynarodowego, a także dostarczanie członkom IMF środków finansowych na określony okres i na określonych warunkach, co ma na celu wyrównanie tymczasowej nierównowagi bilansu płatniczego kraju członkowskiego otrzymującego pomoc bez użycia środków, które mogłyby wywołać zaburzenia w rozwoju tych krajów bądź w gospodarce międzynarodowej oraz działanie w celu zmniejszenia wielkości nierównowagi bilansów płatniczych i czasu ich występowania w krajach członkowskich MFW.

Funkcje Międzynarodowego Funduszu Walutowego

Logo MFW
Źródło: www.imf.org

W celu realizacji wymienionych wyżej zadań Międzynarodowy Fundusz Walutowy pełni cztery podstawowe funkcje: regulacyjną, która polega na tworzeniu wzorców i norm funkcjonowania w kwestii międzynarodowych stosunków finansowych; kredytową, polegającą na dostarczaniu krajom członkowskim Międzynarodowego Funduszu Walutowego dodatkowych źródeł finansowania w postaci różnych kredytów mających „ratować” bilans handlowy zadłużonych krajów; konsultacyjną – polega ona na konsultacjach i współpracy krajów członkowskich oraz jako forum wymiany doświadczeń pomiędzy krajami członkowskimi w kwestii problemów gospodarczo – finansowych (flagowym przykładem są na przykład konsultacje planu Balcerowicza z ekspertem, m.in. plan Balcerowicza był konsultowany z ekspertem Międzynarodowego Funduszu Walutowego prof. Jeffreyem Sachsem) oraz funkcję kontrolną, która polega na nadzorowaniu przez Międzynarodowy Fundusz Walutowy uzgodnionych programów restrukturyzacyjnych w krajach, którym MFW udzieliło pomocy oraz na weryfikacji celów, na jakie przeznaczane są pożyczone krajom środki.

Działalność Międzynarodowego Funduszu Walutowego

Podstawowa działalność Międzynarodowego Funduszu Walutowego ogranicza się do udzielania państwom członkowskim MFW kredytów, które mają na celu wyrównać nieplanowane zakłócenia ich bilansu płatniczego oraz do umożliwiania tym państwom zakupu walut innych państw członkowskich za walutę krajową. Kredyty mogą być udzielane na dwa sposoby: w ramach rachunku ogólnego oraz jako kilka rodzajów stałych i tymczasowych ułatwień kredytowych. Warunki kredytu w zależności od jego rodzaju różnią się od siebie.

W przypadku kredytów w ramach tak zwanego rachunku ogólnego kredyty udzielane są według dwóch podstawowych zasad – wzrost zasobów finansowych członka Międzynarodowego Funduszu Walutowego nie może być większych niż 25% rocznie oraz nie może przekroczyć 200% w ogólnym rachunku. Oznacza to, że żadne państwo członkowskie MFW nie może zaciągnąć kredytu w walucie innego członka MFW w wysokości większej niż 125% jego udziału w kapitale zakładowym MFW, ponieważ pozostałe 75% udziału państwo wpłaca we własnej walucie. Zakup waluty w ramach rachunku ogólnego odbywa się w pięciu transzach – jednej rezerwowej i czterech kredytowych, z których każda ma wysokość 25% udziału w International Monetary Fund w dowolnej walucie. Finansowanie pozyskane przez kraj w ramach kredytu udzielonego na zasadach rachunku ogólnego muszą być przeznaczone na zrównoważenie bilansu płatniczego.


EkonomistaEkonomista radzi:

Działania Międzynarodowego Funduszu Walutowego w sposób pośredni odbijają się na kursie walut państw współtworzących go. Kurs jednej z walut wydaje się być szczególnie interesujący – czy wiesz, o której walucie mowa? Zarejestruj się i bądź na bieżąco.


Dyrektorzy Międzynarodowego Funduszu Walutowego

W 70–letniej historii MFW miał 11 dyrektorów zarządzających:

  1. Camille Gutt (Belgia) 06.05.1946 – 05.05.1951
  2. Ivar Rooth (Szwecja) 03.08.1951 – 03.10.1956
  3. Per Jacobsson (Szwecja) 21.11.1956 – 05.05.1963
  4. Pierre-Paul Schweitzer (Francja) 01.09.1963 – 31.08.1973
  5. Johannes Witteveen (Holandia) 01.09.1973 – 16.06.1978
  6. Jacques de Larosiere (Francja) 17.06.1978 – 15.01.1987
  7. Michel Camdessus (Francja) 16.01.1987 – 14.02.2000
  8. Horst Köhler (Niemcy) 01.05.2000 – 04.03.2004
  9. Rodrigo Rato (Hiszpania) 07.06.2004 – 31.10.2007
  10. Dominique Strauss-Kahn (Francja) 01.11.2007 – 18.05.2011
  11. Christine Lagarde (Francja) od 5.07.2011.
Christine Lagarde
Źródło: www.imf.org

Polska w Międzynarodowym Funduszu Walutowym

Polska należała grupy założycieli Międzynarodowego Funduszu Walutowego jednak należała do niego jedynie do 1950 roku, kiedy to wystąpiła z niego. Wniosek o powrotne przyjęcie Polski do Międzynarodowego Funduszu Walutowego został złożony w 1981 i pięć lat później, w roku 1986, Polska ponownie stała się członkiem MFW.

Najbliższa współpraca Polski i Międzynarodowego Funduszu Walutowego przypadła na lata dziewięćdziesiąte ubiegłego stulecia. Czas ten można podzielić na dwa okresy – do 1996 roku kiedy to polski rząd i MFW współpracowały na rzecz przebudowy polskiej gospodarki z postsocjalistycznej na wolnorynkową i drugi – od roku 1997, kiedy współpraca skoncentrowana była na wsparciu Polski w dążeniach do uzyskania członkostwa w Unii Europejskiej.

Kraje w Międzynarodowym Funduszu Walutowym

Zgodnie ze stanem na lipiec 2016 do Międzynarodowego Funduszu Walutowego należy 189 państw: Belgia, Boliwia, Kanada, Chiny, Kolumbia, Egipt, Etiopia, Francja, Grecja, Honduras, Islandia, Indie, Irak, Luksemburg, Holandia, Norwegia, Filipiny, Republika Południowej Afryki, Wielka Brytania, Stany Zjednoczone Ameryki, Republika Dominikany, Ekwador, Gwatemala, Paragwaj, Iran, Chile, Meksyk, Peru, Kostaryka, Polska, Czech, Słowacja, Chorwacja, Słowenia, Macedonia, Bośnia i Hercegowina, Serbia, Czarnogóra, Brazylia, Urugwaj, Salwador, Nikaragua, Panama, Dania, Wenezuela, Turcja, Włochy, Syria, Liban, Australia, Finlandia, Austria, Tajlandia, Pakistan, Sri Lanka, Szwecja, Birma, Japonia, Niemcy, Jordan, Haiti, Indonezja, Izrael, Afganistan, Korea Południowa, Argentyna, Wietnam, Irlandia, Arabia Saudyjska, Sudan, Ghana, Malezja, Tunezja, Maroko, Hiszpania, Libia, Portugalia, Nigeria, Laos, Nowa Zelandia, Nepal, Cypr, Liberia, Togo, Senegal, Somalia, Sierra Leone, Tanzania, Kuwejt, Jamajka, Wybrzeże Kości Słoniowej, Nigeria, Burkina Faso, Kamerun, Republika Środkowoafrykańska, Czad, Demokratyczna Republika Konga, Benin, Gabon, Mauretania, Trynidad i Topago, Madagaskar, Algieria, Mali, Uganda, Burundi, Kongo, Gwinea, Rwanda, Kenia, Malawi, Zambia, Singapur, Gujana, Gambia, Botswana, Lesoto, Malta, Mauritius, Suazi, Jemen, Gwinea Równikowa, Kambodża, Barbados, Fidżi, Oman, Samoa, Bangladesz, Bahrajn, Katar, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Rumunia, Bahamy, Grenada, Papua Nowa Gwinea, Komory, Gwinea Bissau, Seszele, Wyspy Świętego Tomasza i Książęca, Malediwy, Surinam, Wyspy Salomona, Wyspy Zielonego Przylądka, Dominika, Dżibuti, Saint Lucia, Saint Vincent i Grenadyny, Zimbabwe, Bhutan, Republika Vanuatu, Antigua i Barbuda, Belize, Węgry, Saint Kitts i Nevis, Mozambik, Tonga, Kiribati, Angola, Bułgaria, Namibia, Mongolia, Albania, Litwa, Gruzja, Kirgistan, Łotwa, Wyspy Marshalla, Estonia, Armenia, Szwajcaria, Federacja Rosyjska, Białoruś, Kazachstan, Mołdawia, Ukraina, Azerbejdżan, Uzbekistan, Turkmenistan, San Marino, Tadżykistan, Mikronezja, Erytrea, Brunei, Palau, Timor Wschodni, Kosowo, Tuwalu, Sudan Południowy.

IMF - 2016 Annual Meeting
Źródło: www.imf.org

Krytyka Międzynarodowego Funduszu Walutowego

Działalność Międzynarodowego Funduszu Walutowego podlega od dekad nieprzerwanej krytyce. W większości wypadków protesty przeciwko MFW organizują różnego rodzaju organizacje antyglobalistyczne, które najbardziej widoczne są podczas szczytów najważniejszych instytucji światowych oraz szefów państw – szczytów Unii Europejskiej, G7, G20, Rady Europy, szczytów NATO, sesji Międzynarodowego Funduszu Walutowego czy Banku Światowego.

Spojrzenie na grupę osób, które protestują przeciwko wpływom Międzynarodowego Funduszu Walutowego zmieniło się znacznie, kiedy do grupy krytyków MFW dołączył laureat ekonomiczne Nagrody Nobla, Joseph Stiglitz.

Do najważniejszych, nazwijmy to, postulatów, Josepha Stiglitza należą następujące stwierdzenia (nie są to cytaty, a jedynie kontekst wypowiedzi Noblisty):

  1. Międzynarodowy Fundusz Walutowy patrzy ma światową gospodarkę tylko i wyłącznie z punktu widzenia świata finansów i wychodzi z założenia, że to co dobre dla finansjery, jest dobre także dla światowej gospodarki, a co za tym idzie dla całego świata – według Stiglitza tak nie jest.
  2. Międzynarodowy Fundusz Walutowy wymusza na państwach, które są uzależnione od jego pomocy radykalne zmiany w postaci liberalizacji rynków finansowych oraz nadmierną dyscyplinę budżetową oraz bardzo niski poziom inflacji kosztem innych czynników ekonomicznych, które zdaniem Noblisty są ważniejsze, co doprowadziło do upadku niektórych gospodarek.
  3. Przykładem tego, jaką szkodę MFW wyrządza krajom, którym udziela pomocy są Indonezja, Tajlandia i Argentyna, które wypełniając zalecenia MFW uległy gospodarczej zapaści oraz Malezja, Chiny i Indie, które przeciwstawiając się wpływowi MFW, weszły na drogę bardzo szybkiego rozwoju.
  4. Międzynarodowy Fundusz Walutowy nie posiada demokratycznych procedur podejmowania decyzji, a jego struktury są nieprzejrzyste.
  5. W Międzynarodowym Funduszu Walutowym często nie dopuszcza się do procesu decyzyjnego państw najbardziej zainteresowanych, czyli tych, które mają otrzymać pomoc, a w wielu przypadkach cały proces jest praktycznie zmonopolizowany przez reprezentantów Departamentu Skarbu Stanów Zjednoczonych.
  6. Międzynarodowy Fundusz Walutowy stosuje podwójne standardy – niewielkie kraje uzależnione od jego pomocy poddawane są rygorystycznym warunkom zakrawającym o szantaż, a wielkie kraje otrzymujące pomoc od MFW – na przykład Rosja, mogą bezkarnie łamać wszelkie procedury, otrzymana pomoc może w tych krajach być trwoniona przez korupcję, a wszystko to odbywa się bez żadnych konsekwencji.
  7. Międzynarodowy Fundusz Walutowy przeciwstawił się ideom Keynesa, który jest „ojcem” Międzynarodowego Funduszu Walutowego. Według niego rynek z natury nie działa doskonale i zadaniem instytucji takiej jak Międzynarodowy Fundusz Walutowy jest pomoc w sytuacji, gdy rynek zawiedzie. Międzynarodowy Fundusz Walutowy utrzymuje jednak obecnie, że rynek zawsze działa doskonale i odmawia udzielenia pomocy państwom, które nie zgadzają się na redukcję swojego wpływu na krajowy rynek.

CySEC – Cyprus Securities and Exchange Commission

0

Cyprus Securities and Exchange Commission (CySEC), czyli Cypryjska Komisja Papierów Wartościowych i Giełd to cypryjski odpowiednik polskiej Komisji Nadzoru Finansowego. CySEC uchodzi za jedną z najbardziej liberalnych komisji nadzorczych do spraw rynków finansowych w Europie. Właśnie z tego powodu to właśnie na Cyprze zarejestrowanych jest wiele instytucji finansowych, które w zachodnich kategoriach ochrony konsumentów uchodzą za podmioty o wątpliwej renomie. To jednak nie przeszkadza im w oferowaniu swoich usług wszystkim obywatelom Unii Europejskiej, ponieważ Cypr należy do Unii Europejskiej, a zgodnie z unijnymi przepisami, aby instytucja finansowa mogła oferować swoje usługi wszystkim obywatelom Unii Europejskiej wystarczy, że będzie ona posiadać zezwolenie nadzoru finansowego w jednym kraju należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (z wyłączeniem Szwajcarii). CySEC odpowiada z regulacje finansowe i wszelkie operacje zgodnie z przepisami wynikającymi z europejskiej regulacji MiFID (Markets in Financial Instruments Directive – dyrektywa Unii Europejskiej w sprawie rynków instrumentów finansowych, której celem utworzenia było zwiększenie stopnia harmonizacji usług finansowych świadczonych w państwach członkowskich Unii Europejskiej oraz Islandii, Norwegii i Lichtensteinie, czyli w Europejskim Obszarze Gospodarczym z wyłączeniem Szwajcarii. O dyrektywie tej więcej możesz przeczytać w tym artykule). Z powodu tak liberalnych wymogów Cypryjskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd na Cyprze regulowana jest bardzo duża część detalicznych brokerów walutowych ([glossaru]Forex[/glossary]) oraz większość brokerów opcji binarnych (opcje binarne są w wielu krajach nieuregulowane, a w Wielkiej Brytanii sklasyfikowane są jako gra hazardowa).

Historia CySEC

Logo CySEC
Źródło: www.cysec.gov.cy

Cypryjska Komisja Papierów Wartościowych i Giełd utworzona została w 2001 roku na podstawie ustawy parlamentu Cypru – Cyprus Securities and Exchange Commission (Establishment and Responsibilities) Law of 2001. W 2004 roku, wraz z wejściem Cypru do Unii Europejskiej, CySEC stał się częścią regulacji MiFID, dając wszystkim przedsiębiorstwom finansowym Cypru dostęp do całego rynku Unii Europejskiej. W związku z wejściem Cypru do Unii, a następnie z przyjęciem przez ten kraj waluty Euro krajowe przepisy zostały zaostrzone, ponieważ wcześniej Cypr uważany był za raj podatkowy, co rodziło problem niesprawiedliwej konkurencji pomiędzy Cyprem i jego przedsiębiorstwami a innymi krajami Unii i spółkami z niego pochodzącymi. Niemniej jednak Cypr nadal pozostał konkurencyjny zarówno pod względem regulacyjnym, jak i podatkowym. Cypryjska Komisja Papierów Wartościowych i Giełd wyróżniła się z tłumu przede wszystkim w 2012 roku, ponieważ jako pierwsza (dokładnie 4 maja 2012 roku) sklasyfikowała opcje binarne jako instrument finansowy.

Obowiązki Cypryjskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd

Do zadań Cypryjskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd należy nadzór i kontrola funkcjonowania Cypryjskiej Giełdy Papierów Wartościowych oraz wszystkich transakcji przeprowadzanych na giełdzie, spółek giełdowych na niej notowanych, a także wszystkich podmiotów pośredniczących w handlu na giełdzie w Nikozji. Ponadto CySEC odpowiada za kontrolę spółek oferujących wszelkie usługi inwestycyjne, brokerów Forex, brokerów opcji binarnych, fundusze inwestycyjne, fundusze powiernicze i doradców inwestycyjnych. Cypryjska Komisja Papierów Wartościowych i Giełd odpowiedzialna jest także za udzielanie licencji na działalność firmom inwestycyjnym, doradcom inwestycyjnym, domom maklerskim oraz brokerom. Zadaniem CySEC jest także nakładanie sankcji oraz kar dyscyplinarnych podmiotom i osobom, których działalność nadzoruje komisja, a które nie stosują się do obowiązujących na Cyprze przepisów.

Zarząd Cyprus Securities and Exchange Commission

Demetra Kalogerou
Źródło: www.cysec.gov.cy

Cypryjska Komisja Papierów Wartościowych i Giełd posiada pięcioosobowy zarząd, składający się z przewodniczącego, wiceprzewodniczącego oraz trzech członków. Oprócz nich w zarządzie znajduje się jeszcze jeden członek, który nie ma prawa głosu – jest to przedstawiciel Gubernatora Banku Centralnego Cypru. Członkowie Zarządu Cyprus Securities and Exchange Commission wybierani są przez Radę Ministrów Cypru na wniosek ministra finansów na okres pięciu lat. Na fotografii z lewej strony przewodnicząca CySEC Demetra Kalogerou, która została wybrana ponownie na pięcioletnią kadencję w sierpniu 2016 roku.

Cyprus Securities and Exchange Commission

Na Cyprze, z racji wspomnianych wcześniej bardzo liberalnych i w wielu przypadkach nowatorskich rozwiązań pranych, odnotowywana jest bardzo duża liczba rejestracji nowych podmiotów finansowych. Z tego też powodu regulacje cypryjskie bardzo szybko się zmieniają, a zmiany nadzorowane są przez regulatorów europejskich oraz są konsultowane z podmiotami, których dotyczyć mają zmieniane regulacje.

Nie zmienia to jednak faktu, że w ostatnich latach Cypryjska Komisja Papierów Wartościowych i Giełd jest pod stałym ostrzałem ze strony innych regulatorów, inwestorów i organizacji, które domagają się lepszego stanowienia prawa i większej regulacji i nadzoru nad firmami inwestycyjnymi wyższego ryzyka, takimi jak choćby wymienieni brokerzy Forex oraz brokerzy opcji binarnych. Wielu komentatorów wskazuje także, że kary nakładane przez CySEC są zbyt niskie w porównaniu do tych nakładanych przez komisje nadzoru z innych krajów.

Cyprus Securities and Exchange Commission zobowiązuje się do wdrożenia gruntownych zmian w procesach rejestracyjnych i regulacjach podmiotów finansowych zarejestrowanych na Cyprze w celu zapewnienia większej przejrzystości funkcjonowania tych przedsiębiorstw, zwiększenia kar oraz cofania licencji podmiotom, które nie spełniają europejskich standardów. CySEC wprowadził także nowe rozwiązanie mające na celu szybsze rozpatrywanie skarg inwestorów. Tajemnicą poliszynela jest jednak, że Cypr nie ma żadnego interesu w zaostrzaniu swoich regulacji, a zmiany które wprowadza mają na celu uspokojenie nastrojów krytyków cypryjskiego nadzoru, a nie realne zwiększenie bezpieczeństwa korzystania z usług firm finansowych zarejestrowanych na Cyprze. Cypr „żyje” z firm, które rejestrują się na nim właśnie z powodu bardzo liberalnych regulacji, a ich zaostrzenie mogłoby spowodować odpływ tych firm z tej śródziemnomorskiej wyspy, a wraz z nimi odpływ podatków, które zasilają cypryjski budżet. Trudno więc spodziewać się realnej zmiany uwarunkowań pranych na Cyprze, chyba że wymusi to, za pomocą kar, sankcji lub czegokolwiek innego, Komisja Europejska.

Bank Anglii – Bank of England

0

Bank of England (BoE), czyli Bank Anglii jest bankiem centralnym Wielkiej Brytanii, nazywanym także strażnikiem brytyjskiego funta (z angielskiego the guardian of the British pound). Bank Anglii poza standardowymi zadaniami banku centralnego zajmuje się także doradztwem w sprawach polityki finansowej brytyjskiego rządu.

Bank Anglii obsługuje banki komercyjne działające na terenie Wielkiej Brytanii oraz banki centralne innych państw. Bank of England odpowiada za stabilność brytyjskiej waluty, między innymi poprzez ustalanie poziomu stóp procentowych.

W bankowych skarbcach przechowywane są brytyjskie rezerwy złota oraz rezerwy kruszcowe innych państw – miedzy innymi złoto należące do polskiego rządu, które znajduje się w Anglii od II wojny światowej. Bank Anglii nadzoruje także drukowanie brytyjskich banknotów. Poniżej wideo prezentujące najnowszy polimerowy banknot o nominale 5 funtów.

[youtube https://www.youtube.com/watch?v=1_fUKDmI8bU&rel=0]

Historia Bank of England

Historia Banku Anglii jest wyjątkowo długa i sięga aż XVII wieku. W tamtym czasie w Londynie większość transakcji, które dzisiaj nazwalibyśmy operacjami bankowymi przeprowadzali złotnicy. System funkcjonował dobrze do momentu, w którym monarchowie z dynastii Stuartów przestali spłacać swoje zobowiązania. W związku z zaistniałą sytuacją najwięksi „bankierzy” w kraju zbankrutowali, a Anglia krytycznie potrzebowała pieniędzy na wojnę prowadzoną z Francją.

Pod koniec XVII wieku, przed przejęciem tronu przez Wilhelma III Ormańskiego i Marię II Stuart, w kraju pojawiały się głośne apele o założenie banku narodowego, który będzie dysponował państwowym kapitałem i gromadził rządowe fundusze. Podmiot, który utworzono został zaprojektowany przez pochodzącego ze Szkocji kupca i ekonomistę – Williama Petersona.

Londyńczycy zostali poproszeni o pożyczenie bankowi 1 200 000 funtów, w zamian za co rząd miał wypłacić im 8% odsetki i utworzyć podmiot o nazwie The Governor and Company of the Bank of England. Pieniądze znalazły się w ciągu dwóch tygodni i w roku 1694 powstał dzisiejszy Bank Anglii. Pierwszym gubernatorem banku został John Houblon.


EkonomistaEkonomista radzi:

Działania banków centralnych, w tym Bank of England, praktycznie każdego dnia znajdują odbicie w kursach walut. Sprawdź aktualne kursy brytyjskiego funta do innych walut – przede wszystkim GBPUSD oraz EURGBP. Aktualne kursy funta możesz śledzić na bezpłatnej platformie demo.


Na początku działalności banku, osoby wpłacające do niego pieniądze otrzymywały odręczne pokwitowania pisane na papierze bankowym, które później można było wymienić na złoto lub monety. Oczywiście gdyby wszyscy jednocześnie zażądali wypłaty bank by upadł, a do wystąpienia takiej sytuacji kilka razy było bardzo blisko.

Wojna z Francją w 1797 roku doprowadziła Anglię do ruiny finansowej, a paniczne wypłaty z Banku Anglii doprowadziły do tego, że w banku skończyły się pieniądze, co z kolei spowodowało, że przez 24 lata nominowane były pieniądze o niskich nominałach, które naprędce drukowane były łatwe do podrobienia.

Bank Anglii odgrywał istotną rolę w tworzeniu precedensu jakim był dług narodowy, a od 1781 roku odpowiadał on za parytet złota. W XIX wieku pieniądz emitowany przez Bank Anglii był najsilniejsza walutą świata. Sytuacja trwała do I wojny światowej, czyli kolejnej wojny, która zdewastowała brytyjskie finanse. Wtedy to paniczna wymiana pieniędzy na złote monety spowodowała, że w bankowym skarbcu ich zabrakło.

W 1931 roku cel utrzymania rezerw złota na odpowiednim poziomie był tak trudny do osiągniecia, że Wielka Brytania zrezygnowała z parytetu złota.

London City

Siedziba Banku Anglii

Bank Anglii utworzony został w miejscu ruin starożytnej rzymskiej świątyni Mitry w dzielnicy Walbrook w Londynie. Bóg Mitra był uważany za patrona umów handlowych. Czterdzieści lat później, w roku 1734 siedziba banku przeniesiona została na Threandneedle Street, gdzie znajduje się do dzisiaj.

Jako ciekawostkę należy podać fakt, że obiekt Banku Anglii został przebudowany w XX wieku przez Herberta Bakera, co wiązało się ze zniszczeniem XVIII wiecznej fasady budynku, co określane jest za „największą londyńską zbrodnię architektoniczną XX wieku”. Budynek posiada siedem kondygnacji i ma powierzchnię 12 tysięcy metrów kwadratowych, z czego dużą część zajmują podziemne skarbce.

Złamanie Banku Anglii

22 września 1992 roku krótką wojnę z Bankiem Anglii rozpętał George Soros. Wykorzystał on swoją fortunę i zawarł transakcję krótkiej sprzedaży wymierzoną przeciwko przewartościowanemu w jego opinii funtowi szterlingowi, angażując w tę transakcję 10 miliardów dolarów.

W wyniku jego działania Bank Anglii był zmuszony wycofać funta szterlinga z Mechanizmu Kursów Walutowych (ERM II), a Soros zarobił na tej transakcji około miliarda dolarów. Więcej odnośnie złamania banku Anglii przeczytasz w tym artykule.