Jen jest oficjalnym środkiem płatniczym Japonii i jednocześnie najważniejszą walutą na dalekim wschodzie oraz jedną z najważniejszych walut świata, obok dolara amerykańskiego, funta szterlinga, euro i franka szwajcarskiego. Oznaczenie (ISO 4117) jena japońskiego to JPY. Z racji niewielkiej wartości jena, bite monety w Japonii to 1, 5, 10, 50, 100 oraz 500 jenów. Z kolei drukowanego banknoty mają nominały 1000, 2000, 5000 oraz 10 tysięcy jenów. Jen dzielił się na 100 senów oraz 1000 rinów jednak takie nominały nie znajdują się już w obiegu. Za produkcję banknotów odpowiada National Printing Bureau, z kolei za produkcje monet odpowiedzialna jest Japan Mint.

Historia jena japońskiego

Na początku XIX wieku powszechną w użyciu na dalekim wschodzie walutą były dolary hiszpańskie, które przybywały do Azji Południowo-Wschodniej na hiszpańskich statkach płynących z meksykańskiego Acapulco. Były to srebrne dolary produkowane przede wszystkim w Mexico City. W 1840 roku zaczęto je jednak zastępować nowymi dolarami nowych republik tworzonych w Ameryce Południowej. W drugiej połowie XIX wieku rozpoczęła się niezależna produkcja waluty podobnej do hiszpańskiego dolara w różnych regionach pacyficznej części Azji. Pierwszą z nich był srebrny dolar z Hong Kongu bity w latach 1866 i 1869. W Chinach hongkońska waluta nie przyjęła się jednak wystarczająco dobrze, w związku z czym rząd Hong Kongu zrezygnował z produkcji i sprzedał maszyny Japończykom. W Japonii rozpoczęto produkcję jenów (jen oznacza coś okrągłego).

Oficjalna nazwa została przyjęta 27 czerwca 1871 roku przez rząd Meiji. Jeden jen miał wartość 24,26 grama (0,78 uncji trojańskiej) srebra lub 1,5 grama złota. Moneta 5 jenów stanowiła ekwiwalent 5 argentyńskich peso. Po dewaluacji srebra jen został powiązany z dolarem amerykańskim i dolarem kanadyjskim, a następnie jen dołączył do standardu złota. W 1897 roku jeden jen warty był około 0,5 USD i taka sytuacja utrzymywała się aż do 1931 roku. W 1933 roku jen warty był już tylko 0,2 USD, jednak później, do 1941 roku jego wartość oscylowała w okolicach 30 amerykańskich centów. 7 grudnia 1941, kiedy Japonia rozpoczęła pacyficzną część II wojny światowej organizując nalot na Pearl Harbor, jen wyceniany był na 0,23 USD. Kolejną zmianą było wycofanie wprowadzonych w 1871 roku senów i rinów. W związku z II wojną światową i przegraną Japonii na japońskich wyspach rozprzestrzeniła się inflacja, która została zakończona 25 kwietnia 1949 roku, kiedy okupacyjny rząd USA w Japonii ustalił kurs 360 jenów za dolara – miało to związek z wprowadzeniem Japonii do systemu z Bretton Woods. Sytuacja nie zmieniała się do 1971 roku, kiedy USA zrezygnowały ze standardu złota – dwa lata później zaczęły funkcjonować płynne kursy walutowe.

Władze monetarne Japonii

Bankiem centralnym Japonii jest Bank of Japan – Bank Japonii (z japońskiego Nippon Ginko). Powstał on w 1882 roku, a główna siedziba Banku Japonii zlokalizowana jest w dzielnicy Nihonbashi w stolicy kraju, Tokio, w pobliżu starej kopalni złota Kinza. Budynek banku powstał w 1896. Z racji, że miejsce to nie jest zbyt uczęszczane przez turystów, za symbol Banku Japonii często uznawany jest budynek oddziału Bank of Japan znajdujący się w dzielnicy Nakanoshima w Osace. Odziały Banku Japonii znajdują się we wszystkich istotnych japońskich miastach oraz w Londynie, Frankfurcie, Paryżu, Nowym Jorku, Waszyngtonie, Pekinie i Hongkongu.

Bank of Japan poza zwykłymi zadaniami banku centralnego ma także bardzo istotny wpływ (w osobie prezesa banku) na politykę gospodarczą rządu Japonii. Bank Japonii obsługuje banki komercyjne działające na terenie kraju kwitnącej wiśni oraz banki centralne innych państw. Zadania, jakie postawione są przed Bankiem Japonii nie różnią się co do zasady od zadań banków centralnych innych państw. Bank of Japan jest odpowiedzialny między innymi za emisję banknotów i monet, prowadzenie polityki pieniężnej (monetarnej), nadzór nad systemem bankowym Japonii, a także za pośrednictwo w transakcjach pomiędzy instytucjami bankowymi, czyli niejako pełnienie funkcji banku banków oraz współpracę międzynarodową. Bank of Japan pełni także rolę pożyczkodawcy ostatniej instancji (działalność ta polega na pomocy w utrzymaniu płynności finansowej banków, które są zagrożone utratą płynności, a mówiąc wprost bankructwem) oraz zajmuje się działalnością badawczą i analizą ekonomiczną. Więcej o BoJ przeczytasz tutaj.

Japońskie banknoty i monety

Z racji niskiej wartości jena, najmniejszy dostępny aktualnie nominał to 1 jen. Monety znajdujące się w obiegu to 1, 5, 10, 50, 100 i 500 jenów. Dostępne banknoty to 1000, 2000, 5000 oraz 10000 jenów.

Jeny japońskie

Na awersie 1 jena znajduje się młode drzewko, na rewersie nominał i data produkcji w alfabecie kanji. Na monecie o wartości 5 jenów, która charakteryzuje się wyciętym pośrodku okrągłym otworem na awersie znajduje się ryż, woda i koło zębate, a na rewersie znajdują się sadzonki drzew. Na awersie 10 jenów zobaczyć możemy Pawilon Feniksa, część świątyni Byodo-in, a na rewersie nominał i wieniec z gałązek wawrzynu. Na awersie 50 jenów, również posiadających okrągły otwór pośrodku, umieszczono chryzantemy, a na rewersie nominał. Na awersie 100 jenów umieszczono kwiaty kwitnącej wiśnie, na rewersie ponownie nominał. Na awersie 500 jenów znajdują się liście drzewa Paulownia, na rewersie z kolei nominał, pędy bambusa i liście mandarynki.

Na awersie banknotu o nominale 100 jenów znajduje się portret Hideyo Noguchi – japońskiego bakteriologa. Na rewersie najpopularniejszego banknotu znajduje się wulkan Fuji i kwiaty wiśni. Na awersie 2000 jenów umieszczono bramę Shureimon znajdującą się w dzielnicy Shuri w mieście Naha – stolicy prefektury Okinawa. Na rewersie znalazła się scena z powieści The Tale of Genji i portret autorki – Murasaki Shikibu. Na 5 tysiącach jenów znajduje się portret Ichiyo Higuchi – japońskiej pisarki na awersie, a na rewersie Kakitsubata-zu, czyli obraz Irysów autorstwa Ogata Korin. Na banknocie o najwyższym nominale – 10 tysięcy jenów awers zdobi portret Yukichi Fukuzawy – japońskiego pisarza, pedagoga, politologa, tłumacza i przedsiębiorcy, a rewers Chiński feniks z Pawilonu Feniksa z Byodo-in (znajdującego się na awersie monety o nominale 10 jenów).

Jen japoński na rynku Forex

Na rynku Forex jen japoński jest jedną z najistotniejszych walut. Konkuruje jedynie z dolarem amerykańskim, euro, funtem szterlingiem i frankiem szwajcarskim. Jest jedną z najważniejszych walut wśród rezerw walutowych banków centralnych. Jedną z najpopularniejszych par walutowych na świecie jest para USD/JPY, czyli dolara amerykańskiego i jena japońskiego. Jen japoński jest też „królem nocy” na rynku walutowym, ponieważ handel nim odbywa się przede wszystkim w godzinach otwarcia japońskiej giełdy, czyli w nocy polskiego czasu. Wówczas największą zmienność możemy zaobserwować na parach jena z dolarem australijskim czy nowozelandzkim.

To koniec tego artykułu, ale dopiero początek Twojej przygody z rynkami finansowymi. Przed Tobą długa droga, ale doskonale wiemy, jak Ci ją ułatwić. Rachunek demonstracyjny to najlepszy sposób, aby przetestować zdobytą wiedzę w praktyce. Otwórz bezpłatne konto demo z wirtualnymi pieniędzmi już dziś!

OTWIERAM KONTO DEMO

Ekonomista
Doktor nauk ekonomicznych. Posiada dogłębną wiedzę z zakresu makroekonomii, finansów i instrumentów finansowych takich jak akcje, obligacje i instrumenty pochodne. Doskonale rozumie mechanizmy funkcjonowania rynków finansowych i instytucji działających w ich obrębie – giełd, regulatorów i banków centralnych. Praktyk rynkowy – potrafi przełożyć wiedzę teoretyczną na praktyczne aspekty inwestowania i wykorzystać je na realnym rynku.